"İstikbal göklerdedir” diyen Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün hiç uçağa binmediğini biliyor muydunuz? THK, Cumhuriyet'in ilanından 16 ay sonra 16 Şubat 1925’te, Atatürk’ün önderliğinde kuruldu. Havacılığa bu denli önem veren büyük önderimiz hiç uçağa binmemiştir.

Elde bulunan kayıtlar, Atatürk’ün yurt gezilerini daima deniz ve kara araçlarıyla yaptığını göstermektedir. Uçağa bindiğine dair herhangi anıya, kayda ve gazete havadisine rastlanmamıştır.

Yaverleri tarafından 1933 yılından itibaren tutulan “Atatürk’ün Nöbet Defteri’nde de Atatürk’ün uçağa bindiğine dair bir kayıt yoktur.

Atatürk’ün idare ettiği bütün savaşlarda cephenin önünde, askerlerin yanında ateş hatlarına kadar sokulmuş, hatta bu hususta “ihtiyat” tavsiyelerine ve uyarmalarına dahi aldırmamış olduğu bilinmektedir.

Böyle olmasına rağmen, “Atatürk niçin uçağa binmezdi?” sorusuna kesin bir cevap bulmak uzun zaman mümkün olmadı. Bu sorunun cevabı, bizzat Atatürk’ün anlattığı bir anı ile aydınlığa kavuşmuş bulunmaktadır. (Komutan Atatürk l, Celal Erikan Önsöz)

Tarih 29 Ekim 1934..Cumhuriyetin 11. yıldönümü Ankara Ordu evinde kutlanmaktadır. Bu vesileyle verilen baloya Atatürk de gelmiştir. Irak Hava Kuvvetlerine bağlı subaylar da balonun konuklarıdır.

 Atatürk, hava subaylarıyla o gece yaptığı konuşmada uçaklarla ilgili bir hatırasını anlatıyor:

 “-1910 yılında Ali Rıza Paşa ile birlikte Fransa’daki Pikardie manevralarına davet edilmiştik. Manevra sonunda daha çocukluk çağında olan uçaklarla gösteriler yapıldı. Bundan sonra, manevraya katılan yabancı subaylardan isteyenlerin bu uçaklara bindirileceği bildirildi. Ben de hemen uçaklardan birine yöneliyordum ki Ali Rıza Paşa bileğimden tuttu ve:

“-Bilmediğin aş ya karın ağrıtır, ya baş,” diye beni uyardı. Uçağa benim yerime bir başka ülkeden bir subay bindi. Bu uçak havada bir dönüş yaptıktan sonra düşüp yere çakıldı. Ölümden kurtulmuştum”.

Bu uçak kazası olayı onun psikolojisinde derin etki yapmış olmalı. İşte Atatürk’ün uçağa binmemesinin sebebini, bu olayın etkisine bağlayabiliriz. (S.Borak)

Kaynak: Tarih Mecmuası Cilt:1 Sayı:4 Sf: 52–53

Cevat Kulaksız

ckulaksizster@gmail.com