Fotoğraf yarışmaları; fotoğrafçıların işlerini, çalışmalarını göstermesi ve sergilemesi için önemli bir olanaktır. Fotoğrafa yeni başlayanları motive eder, ödüller cesaretlendirir.

Fotoğraf sanatı ile ilgisi vardır denilemez. Sanat yarıştırılmaz. Sanatın  jürisi de oluşturulamaz, sanatın jürisi toplumdur, sanat zamanla yarışır, ancak yarışmaların üretime ve fotoğrafın sevdirilmesine, fotoğraf dilinin öğrenilmesine yararı olur…

Fotoğraf yarışmalarında kalite; yarışmaya katılımla, katılımcıların ve seçicilerin yarışmanın önemini kavradıkları zaman sağlanır. Yaşam da bir yarışmadır, sürekli yarışırız. Yarışmayı düzenleyen kurum ve kuruluşun yaklaşımı da; yarışmanın önemini ve başarısını etkiler.

TFSF onaylı yarışmalar;  Sorunun içinde yanıtı da var. Onay deyince sanattan uzaklaşırız.  Sanatta onay mercii olur mu? Sanatta katı disiplinli, kurallı yaklaşım olur mu? Sanatın doğasına aykırıdır. Kurallar, kontroller, duvarlar TFSF’nin yaklaşımı çok despottur. Zaten birçok prestij yarışmada; özellikle albümlü fotoğraf yarışmaları artık onay almamaktadır.

Jüriler; her fotoğrafçı, her fotoğrafla uğraşan insan jüri üyesi olamaz. Her yarışmanın jüri üyesi de aynı olamaz. İnsanlar ancak bir konuda uzmanlaşabilirler. Yaşamında fotoğraf görmemiş insan fotoğraf yarışmasında içerik, estetik adına da olsa jüri üyeliği yapmamalıdır, ancak konulu yarışmalarda ön jüri olabilirler.

Projeli fotoğraf yarışmaları daha önemlidir, çünkü; hiç olmazsa bir amaca hizmet ederler. Sonuçlandırılmaları bir takvime daha kolay bağlanır. Ortaya bir sonuç çıkar. Oysa birçok fotoğraf yarışması sergiyi bile açmıyor, bırakın yarışmanın sergi albümünü basmayı.

Her şeyde olduğu gibi yarışmalardan da menfaatlenmelerin olması doğaldır. Kimse kimseyi zorla yarışmalara sokmuyor. Bakarsınız; uygun görmediğiniz, jürisini yeterli görmediğiniz, koşullarını benimsemediğiniz yarışmalara katılmazsınız. Efendim; belediye kendine fotoğraf çektiriyor, tabii ki belediyenin bir amacı olacak. Ya fotoğraf arşivi ya da tanıtımı. Bunlarla uğraşmamak gerekir.

Fotomaraton, Buluşma, DASK/DOGAY gibi farklı konseptli yarışmalar aynı kategoride değerlendirilemez. Fotomaratonlar, fark etmeye, görmeye yönelik etkinliklerdir. Fotoğraf buluşmaları da amatör alışverişlerin ötesine geçemez. DOGAY'a fotoğraf yarışması demek doğru değildir. Bir kültür ve tatil etkinliğidir. Katılmadan, anlamadan ısmarlama fotoğraf çekenlere yönelik bu etkinlikler, fotoğrafa yeni başlayanlara önemli katkılar sağlarlar, ancak geliştirmezler.

Yarışma fotoğrafçılığı maalesef var. Salt fotoğraf yarışmalarına katılmak için fotoğraf çekenler, yarışmalardan geçinenler, fotoğraf çekme takvimlerini yarışmalara göre yapanlar var. Ben kişisel olarak bu tür yaklaşımları olumsuz bulmuyorum çünkü onların varlığı fotoğraf dilini kavrayarak fotoğraf çekenleri, yapanları değerli kılar. Herkes her istediğini yapabilir. Yapanlar öyle anılacak ve tarihe öyle geçecektir.

Ulusal yarışmaların büyük bir bölümü parasal tuzaktır, özel amaçlıdır. Örneğin bazı yarışmalarda; her katılımcı, her dernek, her ülke ödül alır. Her ülkeye farklı sonuçlar gönderilir. Üzülerek belirteyim ki dernekler bu tür yarışmaları destekleyerek ticari ağırlıklı organizasyonlara yardımcı olmaktadır. Yarışmalarda ödül olarak kimse bir yere gelmemiştir, gelemez. Dünya da bir yere gelmemiştir. Yurtdışında açılan sergilerin büyük bir bölümü yarışmalarda unvan almamış, isim yapmamış fotoğrafçılara aittir. Yine de ciddi yarışmaları fotoğraftan ortaklaşa çaba adına destekliyorum.

Adnan POLAT