ENGELLİ İNDİRİMLER
Bir üretici veya satıcının temel amacı kâr etmektir. Satış hâsılatı ve maliyetler kârla doğrudan ilgili kavramlardır. Bu sebeple, üretici ve satıcılar yüksek satış hâsılatları elde etme ve maliyet düşürme gayreti içerisindedirler.
Satış hâsılatı satılan birim sayısı ve fiyatın çarpımı ile oluştuğundan üretici veya satıcı, fiyatı piyasa şartlarının elverdiği düzeyde yüksek tutmayı ve satış adedini artırmayı isterler.
Üretici veya satıcı aynı ürüne tek fiyat istediğinde; gelir düzeyi yüksek olan ve fiyatlara duyarsız bulunan tüketici o ürünü alabilecek, diğerleri alamayacaktır. Satış hâsılatının artırılması amacıyla aynı ürünün farklı fiyatlarda satılması başkaca sakıncalar doğuracaktır. Mesela; ürünü düşük fiyattan alanlar para kazanmak için, aldıklarını satıcının fiyatından biraz daha düşük fiyatla gelir düzeyi yüksek olanlara satabileceklerdir. Bir başka sakınca da, aynı malın müşterilere farklı fiyatlarla satılmasının etik karşılanmamasıdır. Aynı mal veya hizmete farklı fiyat uygulaması uzun vadede müşteri kaybına sebep olacaktır.
Üretici veya satıcıların satış hâsılatlarını yükseltmelerinin bir başka yolu ise, mal ve hizmetleri daha fazla satmaktır. Çoğu süreçlerde marjinal maliyet (fazladan bir birim üretmenin maliyeti), toplam maliyetin birim sayısına bölünmesiyle hesaplanan ortalama maliyetten düşüktür. Üreticiler ve satıcılar, uzun dönemde ayakta kalabilmek için ürünlerini en az ortalama maliyetlerini karşılayacak fiyattan satacaklardır. Ancak; üretici veya satıcılar ürünlerinin bir kısmını ortalama maliyetten düşük fiyatla satarak avantaj sağlayabilirler. Yani; üretici veya satıcı marjinal maliyetin üstünde bir fiyattan fazladan bir birim daha satabildiği müddetçe kârını artırabilecektir. Üretici veya satıcılar böyle yaparlarken, diğer alıcılara sattıkları birimlerin fiyatını düşürmek zorunda kalmamalıdırlar.
Böylelikle, üreticiler veya satıcılar “engelli indirim”lerle maliyet ve satış hâsılatına bağlı sakıncaları ortadan kaldırmanın bir yolunu bulmuş oldular. Onlar bir ürünü normal fiyattan satın alamayacak potansiyel müşterilerine fiyat indirimi sunarken, diğer müşteriler için indirimin mümkün olduğunca cezbedici olmamasını sağlayarak “engelli indirim” yapmaktadırlar. Böylece de, daha fazla müşteri çekmektedirler.
Üretici veya satıcılar “engelli indirim” satışlarıyla, satış hâsılatlarını artırmak amacıyla diğer müşterilerine indirim yapmadan fiyat konusuna duyarlı alıcılara indirimler sunabilmektedirler. Bu yöntemle, üretici veya satıcıların satışları artmakta ve ortalama maliyetleri de düşmektedir.
“Engelli indirim”de üretici veya satıcı alıcının indirimli fiyattan almasına izin vermekte, ancak, alıcının bir tür engeli aşmaya istekli olmasını şart koşmuş olmaktadırlar. Bu adımı atmak istemeyenler, daha yüksek fiyat ödemektedirler. Engel çok basit, karmaşık ya da, bıktırıcı olabilmektedir.
“Engelli indirim” satışlarına en büyük örnek “indirim günleri”dir. Ürünü daha düşük bedelle almak isteyenler, indirimli satışların ne zaman yapılacağını takip ederek ve alış verişlerini bu süre içerisinde yapmak zahmetine katlanarak indirimlerden faydalanabilmektedirler.
“Engelli indirim” satışlarına örmek uygulamalardan birisini hava yolu firmaları yapmaktadır. Hava yolu firmaları sınırlı sayıdaki uçak koltuklarını önceden düşük fiyatla satışa sunmaktadırlar. Ayrıca; hafta içi uçuş fiyatları hafta sonuna göre yüksektir. İşadamları zamanı çok iyi değerlendirmek zorunda kaldıklarından uçak bileti fiyatlarına karşı duyarlı değillerdir. Bu sebeple hava yolu firmaları, son anda alınacak biletleri pahalı tutarlar. Yüksek fiyatlarla bilet almak istemeyecekler ya önceden bilet alacaklar ya da, hafta tatillerine rastlayan günlerde yolculuk yapacaklardır.
Tiyatro ve sinemalarda sezonluk indirimli bilet satışları, öğrenciye indirim ve akşam seansı biletlerinin yüksek oluşu “engelli indirim” örnekleridir.
Bazen satıcıların isteyerek beyaz eşyalara çizik atmak veya ezerek defolu hale getirmek yoluyla fiyatları cazip yapmaları ve defo sebebiyle yüksek gelirli gruplara bu tür satışları cazip hale getirmemek de “engelli indirim”dir.
“Engelli indirim”, ölçek ekonomilerinden kaynaklanan maliyet tasarrufunun satıcılarla tüketiciler arasında paylaşılmasına yardım eden bir fiyat stratejisi olarak görülmelidir. Şubat 2011, H.Ali KİLCİ
Gelen Yorumlar
Bu dökümana henüz yorum yapılmamış, aşağıdaki formdan yorumunuzu ekleyebilirsiniz.